Refraktometr winiarski PCE-Oe, 0 ... 190 °Oe

Winiarz odczytuje moszcz w tej jednostce, do której przywykł, dlatego PCE-Oe ma trzy skale naraz: 0 ... 190 °Oe, 0 ... 44 % sacharozy w skali Brix oraz 0 ... 25 KMN/Babo. Odczyt w stopniach Oechsle ma krok 2 °Oe i dokładność ±2 °Oe, skala Brix krok 0,4 % przy dokładności ±0,2 %, a KMN krok 0,4 z dokładnością ±0,5. Producent podaje prosty przelicznik: około 16,5 g cukru w moszczu daje mniej więcej 1 % alkoholu, więc pomiar przed zbiorem pozwala oszacować, czego spodziewać się po fermentacji.

Automatyczna kompensacja temperatury zdejmuje poprawki przy pracy w winnicy, gdzie moszcz bywa cieplejszy od przyrządu. Metalowy korpus o długości 172 mm i średnicy 20 mm waży 260 g, pracuje bez zasilania, a śrubokręt i futerał z zestawu pozwalają wyzerować skalę i bezpiecznie przenosić refraktometr między rzędami. Stopień Oechsle opisuje ciężar właściwy moszczu: wartości 1 °Oe odpowiada ciecz o ciężarze właściwym 1,001, czyli cięższa od wody o jeden gram na kilogram. Im więcej cukru w soku, tym większa gęstość i wyższy odczyt — stąd ta skala od dwustu lat służy do oceny dojrzałości i klasyfikacji surowca.

Skala Klosterneuburg podaje tę samą informację jako procent wagowy cukru w moszczu. Przelicznik podawany przez producenta jest prosty: około 16,5 g cukru w moszczu daje mniej więcej 1 % alkoholu po fermentacji. Pomiar przed zbiorem pozwala więc oszacować, czego spodziewać się po nastawie, i podjąć decyzję o terminie zbioru na podstawie liczby, a nie samego wyglądu gron. Ocena kwatery wymaga próbki reprezentatywnej. Grona pobiera się z kilku miejsc rzędu, wyciska do wspólnego naczynia, miesza i dopiero z tej mieszaniny podaje kroplę pipetą na pryzmat.

Owoce z brzegu rzędu i z jego środka potrafią różnić się na tyle, że pojedynczy pomiar wprowadza w błąd — a decyzja o zbiorze dotyczy zwykle całej kwatery naraz. Refraktometr pracuje w świetle zastanym i nie potrzebuje zasilania, więc w winnicy jest zawsze gotowy. Zero ustawia się śrubokrętem z zestawu na wodzie destylowanej, najlepiej przed sezonem; futerał chroni pryzmat podczas przenoszenia między rzędami. Korpus o długości 172 mm i średnicy 20 mm waży 260 g, a po każdym pomiarze szkło przemywa się wodą i osusza, bo zasychający sok zawyża kolejne odczyty.