Wiskozymetr PCE-127/4, kubek DIN 53211, 4 mm

Norma DIN 53211 opisuje naczynie o pojemności 100 ml ±1 ml i to ono jest podstawą kontroli lepkości w wielu europejskich lakierniach — PCE-127/4 realizuje ją dyszą 4 mm z tolerancją ±0,02 mm. Zakres 96 ... 680 mm²/s pokrywa lakiery, podkłady i kleje o średniej konsystencji, a czas wypływu 25 ... 150 sek jest wartością odczytywaną wprost ze stopera. Kubek jest lżejszy od odpowiedników w innych normach: waży około 215 g przy średnicy wewnętrznej 50 mm, zewnętrznej 65 mm i wysokości 78 mm. Anodowane aluminium oraz nierdzewna dysza znoszą mycie rozpuszczalnikiem, a rowek przelewowy odcina nadmiar próbki równo z krawędzią.

Do zestawu dołączono płytkę szklaną i certyfikat fabryczny, który potwierdza wymiar otworu — bez niego przeliczenie czasu na lepkość opierałoby się na założeniu, a nie na zmierzonej geometrii. Pojemność jest tu wielkością normowaną na równi ze średnicą otworu, dlatego naczynie napełnia się do przelewu, a nie „na oko”. Nadmiar odprowadza rowek, a płytka szklana zamyka lustro cieczy równo z krawędzią; każde odstępstwo od tej kolejności zmienia objętość próbki, czyli zmienia wielkość mierzoną. Mniejsza masa i średnica zewnętrzna robią z tego kubka naczynie wyraźnie poręczniejsze od odpowiedników opisanych innymi normami — przy pracy z ręki i przenoszeniu między stanowiskami różnicę widać już po kilku pomiarach.

Wysokość 78 mm pozwala ustawić go nad zwykłym naczyniem odbiorczym bez dodatkowej podstawki, a średnica wewnętrzna 50 mm ułatwia zgarnięcie nadmiaru jednym ruchem płytki. Okno czasowe 25 ... 150 sek jest szersze niż w wielu naczyniach o zbliżonym otworze, co daje zapas przy wyrobach z górnej i dolnej części zakresu. Gdy jednak wypływ regularnie kończy się przed dolną granicą, próbka jest dla tej dyszy zbyt rzadka i wynik traci powtarzalność. Po pomiarze liczy się szybkość mycia: zaschnięty lakier w kanale zmienia przekrój bardziej, niż wynikałoby to z grubości powłoki, a tolerancja otworu wynosi zaledwie ±0,02 mm. Do czyszczenia używa się rozpuszczalnika i miękkiego narzędzia, bo zadrapanie kanału trwale przesuwa skalę czasu wypływu.