Twardościomierz udarowy PCE-500N, metoda Leeba

Cały twardościomierz waży 56 g i mieści się w dłoni, a obudowa 88 x 30 x 18 mm kryje sondę udarową typu D, więc pomiar wykonuje się jedną ręką, również na elemencie zamocowanym w maszynie. PCE-500N pracuje metodą odbicia: sonda uderza w powierzchnię, a przyrząd porównuje prędkość odbicia z prędkością uderzenia i przelicza wynik na wybraną skalę. Do dyspozycji jest osiem jednostek, od HL i HRC po HV oraz MPa, z zakresami 170 ... 960 HL, 1 ... 74 HRC i 42 ... 1220 HV. Dokładność wynosi ±0,5 % przy 800 HL, a powtarzalność ±4 HL, co wystarcza do sortowania partii i kontroli obróbki cieplnej stali, staliwa, żeliwa oraz stopów aluminium i miedzi.

Podświetlany wyświetlacz o przekątnej 1,1 cala pokazuje bieżące wskazanie i wartość średnią serii. Ustawienia oraz eksport wyników prowadzi oprogramowanie na komputerze, a złącze USB-C służy zarówno do transmisji, jak i do ładowania akumulatora litowo-jonowego 3,7 V o pojemności 400 mAh. Po 220 s bezczynności przyrząd wyłącza się samoczynnie. Metoda odbicia lubi elementy masywne i pewnie oparte: energia, która zamiast wrócić do sondy ucieknie w drgania cienkiej ścianki albo w luźno leżącą próbkę, zaniży wskazanie.

Drobne części dociska się więc do sztywnego podłoża, a na powierzchniach wypukłych zakłada dołączony pierścień podporowy, który ustawia sondę prostopadle do materiału. Skale HB i HS przydają się przy odlewach, a wynik podawany w MPa pozwala odnieść twardość do wytrzymałości na rozciąganie. Ustawienia przyrządu, progi kontrolne oraz eksport serii prowadzi program komputerowy z dołączonej pamięci przenośnej; gotowe zestawienie zapisuje się w pliku arkusza albo w PDF, więc protokół powstaje bez przepisywania odczytów z ekranu.

Menu samego przyrządu jest w języku angielskim — obsługa sprowadza się do kilku klawiszy, ale warto o tym wiedzieć przed zakupem. Pomiary prowadzi się w temperaturze -20 ... 45 °C i wilgotności 20 ... 80 % RH, a przechowywanie dopuszcza przedział -20 ... 60 °C. Klasa ochrony IP20 wskazuje sprzęt do suchej hali i warsztatu, nie do mycia strumieniem wody. W etui jadą też szczoteczka do czyszczenia prowadnicy sondy, dwa zapasowe trzpienie oraz pasek na nadgarstek, czyli drobiazgi, które przy codziennej pracy zużywają się pierwsze.