Testery przyczepności

Testery przyczepności — czy powłoka naprawdę trzyma się podłoża

Grubość powłoki nic nie znaczy, jeśli warstwa odpada przy pierwszym uderzeniu. Przyczepność bada się dwiema drogami: mierząc siłę potrzebną do oderwania powłoki prostopadle od podłoża albo oceniając, jak zachowuje się przy siatce nacięć. Pierwsza metoda daje wynik liczbowy, druga — stopień w skali porównawczej.

Metoda odrywowa

• Zasada — do powłoki przykleja się stempel, odcina obwód i odrywa go prostopadle, mierząc siłę w przeliczeniu na powierzchnię.
• Zastosowanie — powłoki grubowarstwowe, zabezpieczenia antykorozyjne konstrukcji stalowych, posadzki żywiczne.
• Ocena zerwania — istotne jest nie tylko „ile”, ale i „gdzie”: między powłoką a podłożem, wewnątrz powłoki czy w kleju.
• Ograniczenia — badanie zostawia ubytek, więc wykonuje się je na próbce świadku albo w miejscu do naprawy.

Metoda siatki nacięć

• Zasada — nożem wielolistkowym wykonuje się siatkę do podłoża, przykleja taśmę i ocenia ubytek kwadratów po jej zerwaniu.
• Zastosowanie — powłoki cienkie, typowo lakiernicze; szybka kontrola na linii.
• Dobór rozstawu ostrzy — zależy od grubości powłoki; zły rozstaw daje wynik nieporównywalny z wymaganiem.
• Powtarzalność — nacięcie musi sięgać podłoża, a ruch noża być jednostajny; to główne źródło rozbieżności między operatorami.

Warunki badania

Powłokę bada się po pełnym utwardzeniu — przy materiałach chemoutwardzalnych oznacza to zwykle kilka dni, nie godzin. Wynik zapisuje się razem z temperaturą, wilgotnością i czasem od nałożenia, bo bez tych danych porównanie z kolejną partią nie ma podstaw. Ostrza i stemple to elementy zużywalne; stępione nacięcie zaniża ocenę przyczepności.